Штейнерлӧн мог — различия между версиями

Материал из Коми тӧданін
(Терминъяс)
 
(не показано 14 промежуточных версий этого же участника)
Строка 1: Строка 1:
терминъяс: содтас - сумма, тшӧтшкӧс - плоскость, куимпельӧса - треугольник, пельӧс - угол
+
==Терминъяс==
 +
тшӧтшкӧс плоскость,  
 +
куимпельӧса треугольник,  
 +
пельӧс угол
 +
 
 +
==Штейнерлӧн мог==
  
 
Со тшӧтшыд эрдын сулалӧ куим керка. Колӧ вӧчны юкмӧс да быд керкасянь юкмӧсӧдз нуӧдны туй тадзи, медым туйяслӧн ӧтласа кузьта вӧлі медся ичӧтӧн.
 
Со тшӧтшыд эрдын сулалӧ куим керка. Колӧ вӧчны юкмӧс да быд керкасянь юкмӧсӧдз нуӧдны туй тадзи, медым туйяслӧн ӧтласа кузьта вӧлі медся ичӧтӧн.
Гижам тайӧ могсӧ математика терминъясӧн. Тшӧтшкӧсын сетӧма куим чут: A, B да C. Колӧ пуктыны X чутсӧ тшӧткӧсыс вылӧ тадзи, медым X чутсянь A, B да C чутъясӧдз ылнаяслӧн вӧлі медічӧт содтас.
+
Гижам тайӧ могсӧ математика терминъясӧн. Тшӧтшкӧсын сетӧма куим чут: ''A'', ''B'' да ''C''. Колӧ пуктыны ''X'' чутсӧ тшӧткӧс вылас тадзи, медым ''X'' чутсянь ''A'', ''B'' да ''C'' чутъясӧдз ылнаяслӧн вӧлі медічӧт сумма.
 +
 
 +
[[Файл:Steiner serpas1.jpg|thumb|center|550px|Штейнерлӧн мог]]
 +
 
 +
Вочакыв тай лоас татшӧм. Босьтам ''A'', ''B'' да ''C'' йыла куимпельӧсасӧ да тӧдмалам сылӧн пельӧсъяслысь градуса муртӧс. Быд пельӧсыс кӧ стӧча ичӧтджык 120°-ысь, сэки колана ''X'' чутыс босьтӧма тадзи, медым ''AXB'', ''BXC'' да ''CXA'' пельӧсъясыс лоисны 120° ыдждаӧсь. Татшӧм чутыс шусьӧ Торричелли чутӧн.
 +
 
 +
[[Файл:Torrichelli cut.jpg|thumb|center|550px|Торричелли чут]]
 +
 
 +
Мед кутшӧмкӧ пельӧс (шуам, ''BAC'') 120 градусысь ыджыдджык либӧ лоӧ 120° ыджда. Сэки колана ''X'' чутыс лоӧ ''A'' чутӧн.
  
Вочакыв тай лоас татшӧм. Босьтам A, B да C йыла куимпельӧсасӧ да тӧдмалам сылӧн пельӧсъяслысь градуса муртӧс. Быд пельӧсыслӧн муртӧс кӧ стӧча ичӧтджык 120°-ысь, сэки колана X чутыс босьтӧма тадзи, медым AXB, BXC да CXA пельӧсъяслӧн муртӧсъяс лоисны 120°. Татшӧм чутыс шусьӧ Торричелли чутӧн.
+
[[Файл:Steiner serpas2.jpg|thumb|center|550px|]]
  
[[Файл:Steiner serpas1.jpg|thumb|center|250px]]
+
Та йылысь медводдзаысь вӧлі гижӧма XVІІ-ӧд нэм шӧрын Винченцо Вивианилӧн небӧгын (сійӧ италияса математик да физик). Но сы водзын задачаыслысь вочакывсӧ тӧдмалӧма вӧлі сылӧн ёрт, Эванджелиста Торричелли. Найӧ кыкнанныс вӧліны Галилейлӧн велӧдчысьясӧн. Небӧгас подулалӧмсӧ вӧлі тэчӧма физика принцип серти. Геометрия подулалӧмсӧ вӧзйӧма 200 во мысти Якоб Штейнер. Вариация артасьӧм курсын тшӧтш велӧдӧны Штейнерлысь могсӧ, а вочакывсӧ корсьӧны коймӧд ногӧн, вылыс математикаӧн вӧдитчӧмӧн.
  
 +
Позьӧ куим чут пыдди босьтны унджык чут да юавны: кыдзи найӧс колӧ йитны, медым везйыс вӧлі меддженьыдӧн? (Практикаын артмӧ татшӧм мог: кыдзи каръяс йитны телефон, туй либӧ нӧшта кутшӧмкӧ везйӧн, медым сылӧн кузьтаыс вӧлі медічӧтӧн?) Тайӧ везъяс шусьӧны Штейнерлӧн везъясӧн.
  
Мед кутшӧмкӧ пельӧслӧн (шуам, BAC-лӧн) муртӧсыс ыджыдджык либӧ ӧттшӧтшъя 120 градуслы. Сэки колана X чутыс лоӧ A чутӧн.  
+
[[Файл:Steiner serpas3.jpg|thumb|center|550px|Штейнерлӧн вез]]
  
 +
==Пасйӧд==
  
 +
==Содтӧд юӧр==
 +
[http://lovziem.blogspot.com/2017/03/blog-post.html Велӧдӧм паськӧдан блогын.]
  
Тайӧ тӧдмалӧмсӧ медводдзаысь вӧлі гижӧма XVII-ӧд нэм шӧрын Винченцо Вивианилӧн небӧгын (сійӧ италияса математик да физик). Но сы водзын могсӧ тӧдмалӧма вӧлі сылӧн ёрт, Эванджелиста Торричелли. Найӧ кыкнаныс вӧліны Галилейлӧн велӧдчысьясӧн. Небӧгас тӧдмалӧмсӧ вӧлі тэчӧма физическӧй принцип подулӧн.
+
[[Category:Математика]]
Медводдза геометрия подулас тэчӧм тӧдмалӧм вӧзйис 200 во мысти Якоб Штейнер.
 
Вариационнӧй арталӧм курсын тшӧтш велӧдӧны Штейнерлысь могсӧ, а тӧдмалӧны сійӧс коймӧд вӧчанногӧн, вӧдитчӧны вылыс математикаӧн.
 
Позьӧ куим чут пыдди босьтны унджык чут да юавны: кутшӧм меддженьыд кузьтаа везйӧн колӧ йитны тайӧ чутъяссӧ? (Практикаын артмӧ татшӧм мог: кутшӧм меддженьыд телепон либӧ туй везйӧн позьӧ йитны индӧм каръяссӧ?) Тайӧ везъяс шусьӧны Штейнерлӧн везъясӧн.
 

Текущая версия на 21:27, 19 рака 2022

Терминъяс

тшӧтшкӧс — плоскость, 
куимпельӧса — треугольник, 
пельӧс — угол

Штейнерлӧн мог

Со тшӧтшыд эрдын сулалӧ куим керка. Колӧ вӧчны юкмӧс да быд керкасянь юкмӧсӧдз нуӧдны туй тадзи, медым туйяслӧн ӧтласа кузьта вӧлі медся ичӧтӧн. Гижам тайӧ могсӧ математика терминъясӧн. Тшӧтшкӧсын сетӧма куим чут: A, B да C. Колӧ пуктыны X чутсӧ тшӧткӧс вылас тадзи, медым X чутсянь A, B да C чутъясӧдз ылнаяслӧн вӧлі медічӧт сумма.

Штейнерлӧн мог

Вочакыв тай лоас татшӧм. Босьтам A, B да C йыла куимпельӧсасӧ да тӧдмалам сылӧн пельӧсъяслысь градуса муртӧс. Быд пельӧсыс кӧ стӧча ичӧтджык 120°-ысь, сэки колана X чутыс босьтӧма тадзи, медым AXB, BXC да CXA пельӧсъясыс лоисны 120° ыдждаӧсь. Татшӧм чутыс шусьӧ Торричелли чутӧн.

Торричелли чут

Мед кутшӧмкӧ пельӧс (шуам, BAC) 120 градусысь ыджыдджык либӧ лоӧ 120° ыджда. Сэки колана X чутыс лоӧ A чутӧн.

Steiner serpas2.jpg

Та йылысь медводдзаысь вӧлі гижӧма XVІІ-ӧд нэм шӧрын Винченцо Вивианилӧн небӧгын (сійӧ италияса математик да физик). Но сы водзын задачаыслысь вочакывсӧ тӧдмалӧма вӧлі сылӧн ёрт, Эванджелиста Торричелли. Найӧ кыкнанныс вӧліны Галилейлӧн велӧдчысьясӧн. Небӧгас подулалӧмсӧ вӧлі тэчӧма физика принцип серти. Геометрия подулалӧмсӧ вӧзйӧма 200 во мысти Якоб Штейнер. Вариация артасьӧм курсын тшӧтш велӧдӧны Штейнерлысь могсӧ, а вочакывсӧ корсьӧны коймӧд ногӧн, вылыс математикаӧн вӧдитчӧмӧн.

Позьӧ куим чут пыдди босьтны унджык чут да юавны: кыдзи найӧс колӧ йитны, медым везйыс вӧлі меддженьыдӧн? (Практикаын артмӧ татшӧм мог: кыдзи каръяс йитны телефон, туй либӧ нӧшта кутшӧмкӧ везйӧн, медым сылӧн кузьтаыс вӧлі медічӧтӧн?) Тайӧ везъяс шусьӧны Штейнерлӧн везъясӧн.

Штейнерлӧн вез

Пасйӧд

Содтӧд юӧр

Велӧдӧм паськӧдан блогын.